Ukraina planuje podwojenie minimalnej emerytury: szczegóły reformy rządowej

Kijów, 30 stycznia 2026 r. Rada Ministrów Ukrainy szykuje się do podjęcia jednej z najbardziej znaczących społecznie decyzji w ostatnich latach. Ministerstwo Polityki Społecznej, Rodziny i Jedności Ukrainy przygotowało projekt reformy mający na celu wyeliminowanie jednej z kluczowych wad obecnego systemu – głodowych emerytur milionów Ukraińców. Zgodnie z propozycją resortu łączna kwota wszystkich świadczeń emerytalnych dla osoby nie powinna spaść poniżej 6000 hrywien.

Na czym polega propozycja? Kto otrzyma podwyżkę?

Jak zapowiedział minister Denys Uliutin, reforma zakłada głębokie zmiany w solidarnościowym systemie emerytalnym. Centralnym elementem będzie wprowadzenie podstawowej wypłaty emerytalnej. Będzie ona przysługiwać osobom, które po osiągnięciu wieku emerytalnego nie zdążyły zgromadzić wystarczającego stażu ubezpieczeniowego, aby otrzymać pełną emeryturę.

„Obecny system emerytalny jest głęboko niesprawiedliwy. Dla wielu wypłaty emerytalne są bardzo niskie, a dla niektórych bardzo wysokie. Istnieje duża różnica w zależności od roku przejścia na emeryturę” – zauważył Denys Uliutin.

Nowy mechanizm będzie łączyć składniki podstawowe i ubezpieczeniowe. Jeśli łączna kwota naliczonej osobie emerytury (np. emerytury wieku) będzie niższa niż 6000 hrywien, państwo za pomocą wypłaty podstawowej uzupełni ją do tego minimalnego poziomu. Według szacunków Ministerstwa Polityki Społecznej taka podwyżka dotknie około jednej trzeciej obecnych emerytów. Dla Polski, kraju przyjmującego znaczną liczbę uchodźców z Ukrainy, stabilizacja sytuacji socjalnej naszych wschodnich sąsiadów ma bezpośredni wpływ na spójność społeczną w regionie.

Jaki będzie realny efekt?

Dla dziesiątek tysięcy Ukraińców, których emerytury dziś ledwie przekraczają 3000-4000 hrywien, zmiana może oznaczać niemal dwukrotny wzrost dochodów. Minister podkreśla, że to nie tylko liczby na wypisie, ale fundamentalna zmiana jakości życia.

„Jeśli zamiast 4 tysięcy człowiek otrzymuje 6 tysięcy hrywien, to już inna jakość życia, możliwość zakupu leków, mniejsza potrzeba subsydiów. Dla dużej części pracowników budżetówki, tych, którzy długo pracowali w zawodach, gdzie państwo nie płaci wysokich wynagrodzeń, wszyscy otrzymają wzrost” – oświadczył Uliutin.

Podniesienie emerytur do gwarantowanego minimum powinno również zmniejszyć obciążenie systemu pomocy społecznej (subsydia, wsparcie celowe), ponieważ część emerytów stanie się bardziej samodzielna finansowo.

Kontekst finansowy i równowartość w złotych

Proponowany poziom minimalnej emerytury w wysokości 6000 hrywien, przy obecnym oficjalnym kursie, wynosi około 117 euro (EUR) lub około 492 złotych (PLN). To porównanie daje wyobrażenie o sile nabywczej w kontekście międzynarodowym, zwłaszcza przy ocenie kosztów importowanych leków lub artykułów pierwszej potrzeby.

Co dalej? Proces wdrożenia i wyzwania

Ważne jest, by zrozumieć, że propozycja minimalnego poziomu emerytur jest częścią szerszej reformy emerytalnej, którą jeszcze trzeba opracować, uzgodnić i przyjąć. Główne pytania, na które rząd będzie musiał odpowiedzieć, to:

1. Źródła finansowania. Skąd wziąć dodatkowe miliardy hrywien na podniesienie emerytur do nowego minimum? Czy potrzebne będą dodatkowe transfery z budżetu państwa, czy redystrybucja środków w ramach samego Funduszu Emerytalnego?
2. Zachęty do formalnego zatrudnienia. Jak gwarantowane minimum wpłynie na motywację obywateli do opłacania składek ubezpieczeniowych przez całe życie zawodowe? Reforma musi uniknąć tworzenia kultury zależności.
3. Indeksacja i przyszły wzrost. Czy „minimum” w wysokości 6000 hrywien będzie stałe, czy powiązane, na przykład, z minimum egzystencji z coroczną indeksacją?

Innymi słowy, główne wyzwanie nie polega na ogłoszeniu nowej kwoty, ale na stworzeniu zrównoważonego i przejrzystego modelu finansowego, który pozwoli na stabilną wypłatę tej kwoty bez naruszania długoterminowej stabilności systemu emerytalnego.

Krok ku sprawiedliwości społecznej z ryzykiem ekonomicznym

Inicjatywa Ministerstwa Polityki Społecznej to długo wyczekiwana próba naprawienia rażącej niesprawiedliwości, gdy ludzie, którzy oddali dekady pracy kraju, są zmuszeni dożyć swoich dni w skrajnej biedzie. Gwarantowane minimum w wysokości 6000 hrywien może realnie zmienić życie milionów starszych Ukraińców.

Jednakże sukces tej inicjatywy zależeć będzie nie od dobrych intencji, ale od starannych kalkulacji ekonomicznych, znalezienia zrównoważonych źródeł finansowania i integracji z kompleksową reformą emerytalną. Jeśli uda się rozwiązać te kwestie, Ukraina wykona poważny krok w kierunku stworzenia godniejszego i bardziej przewidywalnego systemu ochrony socjalnej dla starszego pokolenia. Jeśli nie – pomysł ten ryzykuje pozostać jedynie przedwyborczą obietnicą, niepopartą środkami finansowymi.

*Kursy walut podano według przelicznika Ves.biz.ua na dzień 30.01.2026, w oparciu o oficjalny kurs NBU. Przeliczenia walut dokonano wyłącznie w celach informacyjnych i nie stanowią one rekomendacji finansowej.